‘De natuur als uitvinder’ is nu verkrijgbaar. Ga voor meer informatie of om het boek te bestellen naar www.denatuuralsuitvinder.nl.

Open innovatie: wat mensen van apen onderscheid

Er wordt veel onderzoek gedaan naar intelligentie bij apen en hoe zich dat verhoudt tot de intelligentie van mensen. Genetisch gezien verschillen chimpansees maar 2% van mensen. Hoe komt het dan dat apen in bomen wonen en mensen in wolkenkrabbers?

In een leuke documentaire werden onderzoeken naar de verschillende aspecten van intelligentie, zoals geheugen, leren en redeneren, op een rij gezet. Zowel voor de mens als voor de chimpansee. Het bleek dat chimpansees en mensen op de meeste aspecten even goed scoren. Op sommige onderdelen, zoals het korte termijn geheugen, scoren chimpansees zelfs beter dan mensen. Toch bouwen ze geen wolkenkrabbers.

Het grote verschil is het het vermogen om van anderen te leren en iets aan een ander te leren. Apen kunnen leren, er is echter geen ‘apenklasje’ waar kennis van oudere apen op jongere apen wordt overgedragen. Een jonge aap heeft bijvoorbeeld vele jaren nodig om te leren hoe hij (letterlijk) een harde noot moet kraken. Daarvoor is een steen nodig die de noot breekt en niet zelf breekt, een geschikte ondergrond en de juiste techniek. Na veel experimenteren komt de jonge aap er eindelijk achter hoe het moet. Een oudere aap zal nooit naar een jongere toegaan om duidelijk te maken “Joh, dat doe je niet zo, maar zo! Gebruik niet die steen maar deze.”

Apen bouwen daarom niet voort op al bestaande kennis, ze moeten het zelf iedere keer opnieuw via na-apen uitvinden. Mensen bouwen wel voort, wat mooi verwoord is door Isaac Newton die beschouwd wordt als grootste wetenschapper uit de geschiedenis. Hij zei: “Als ik verder heb gezien dan anderen, komt dat doordat ik op de schouders van reuzen stond.”

Dit alles deed mij denken aan het fenomeen Open Innovatie en waarom dat eigenlijk zo goed bij ons (mensen) past.

Open Innovatie is een soort innovatie van (traditionele) innovatie. De term werd bedacht door Henry Chesbrough, de schrijver van het boek “Open Innovation: The New Imperative for Creating and Profiting from Technology”.

Tot het recente verleden was innovatie ‘gesloten’. De meeste innoverende bedrijven hielden hun ontdekkingen geheim en deden geen pogingen om informatie van buiten de bedrijfsmuren te gebruiken. Het was een soort ‘ieder voor zich’ situatie, net als bij apen.

De laatste 15 jaar is echter veel veranderd. Er zijn steeds meer hoogopgeleide kenniswerkers, die bovendien veel vaker van werkgever veranderen. Of ze beginnen voor zichzelf als ze geen mogelijkheid hebben hun ideeën binnen het bedrijf te verwezenlijken. Door internet is kennis overal en altijd te verkrijgen en niet uniek meer. Vele diensten en producten zijn zo complex geworden dat het moeilijk is om alle benodigde disciplines onder één dak te hebben.

Al deze factoren hebben er toe bijgedragen dat bedrijven zijn gaan zoeken naar andere manieren om hun innovatieproces meer effectief en efficiënt te maken. Innovatie is daardoor open ofwel ‘menselijk’ geworden. Kennis wordt gedeeld en bedrijven bundelen hun krachten om met vooruitstrevende innovaties te komen. Denk hierbij aan de samenwerking tussen Philips en Douwe Egberts die leidde tot de Senseo.

Onder Open Innovatie wordt dan ook verstaan: het uitwisselen van kennis en ideeën met anderen (inclusief concurrenten en leveranciers) voor zowel de (gezamenlijke) ontwikkeling als het (gezamenlijk) op de markt brengen van nieuwe producten of diensten. Verschillen met gesloten innovatie zijn onder andere:

Gesloten Innovatie
Open innovatie
Alle deskundigen in ons veld werken voor ons.
Niet alle deskundigen in ons veld werken voor ons. We werken samen met deskundigen buiten ons bedrijf.
Om van R&D te profiteren moeten we het zelf onderzoeken, ontwikkelen en op de markt brengen.
Externe R&D bronnen voegen significant waarde toe. Interne R&D is nodig om het voor ons relevante deel te kunnen absorberen.
Als we iets zelf ontdekken kunnen we het als eerste op de markt brengen.
We hoeven het oorspronkelijk onderzoek niet zelf te doen om er van te kunnen profiteren.
Het bedrijf dat een bepaald product als eerste op de markt heeft wint.
Een beter business model is beter dan als eerste op de markt zijn.
Als we de meeste en de beste ideeën in de industrie ontwikkelen zullen we winnen.
Als we het beste gebruik maken van zowel interne als externe ideeën zullen we winnen.
We moeten ons innovatieproces afschermen zodat onze concurrentie niet van onze ideeën kan profiteren.
We profiteren als anderen gebruik maken van ons innovatieproces en kopen andermans intellectueel eigendom als dat voordeel geeft.

Bij Open Innovatie komen dus niet alle goede ideeën vanuit het bedrijf zelf en niet alle goede ideeën moeten noodzakelijk binnen het eigen bedrijf verder ontwikkeld worden. Mensen werken samen, leren van elkaar en leren aan elkaar. Mensen staan op de schouders van andere mensen om voort te bouwen op datgene wat we al hebben. Open innovatie is wat ons natuurlijk af gaat. Het is wat ons onderscheid van onze voorouders. Het is wat ons mens maakt.